پردازش و دفع پسماندها

پردازش پسماندهای شهری (تبدیل پسماندهای شهری به کود آلی)

در حال حاضر در کارخانه تولید کود آلی، پسماندهای شهری جداسازی  و از محل پسماندهای آلی کمپوست (کودآلی) تولید می شود. حدود 70 درصد از زایدات تولیدی را مواد آلی و پسمانده های مواد غذایی تشکیل می دهد، این میزان استفاده از فرآیند کمپوست سازی به جهت دفع صحیح و بهداشتی زایدات تولیدی و انجام پردازش علمی بر روی زایدات تولیدی منطقی به نظر می رسد. در این کارخانه پسماندهای آلی از پسماندهای خشک جداسازی شده و در پروسه تخمیر هوازی به کمپوست تبدیل می شود و مواد خشک به روش های بهینه جدا سازی شده و به چرخه تولید باز خواهند گشت که این فرایند موجب بهبود محیط زیست شهری و بهبود وضعیت اجتماعی و بهداشتی مردم خواهد شد.

از جمله مزایای زیست محیطی احداث واحدهای پردازش عبارت است از:

  • کاهش شیرابه و عدم تولید گازهای گلخانه ای(متان)
  • کاهش میزان مواد دفنی و افزایش طول عمر مراکز دفن
  • جلوگیری از دفن مواد با ارزش
  • جلوگیری از انتشار بوی نامطبوع و بهبود هوای منطقه در اطراف کارخانه و حفظ بهداشت محیط

مزایای اقتصادی:

  • کاهش هزینه ها در مرکز دفن به دلیل جلوگیری از دفن زباله
  • تولید کمپوست ، فروش آن و کسب در آمد
  • جلوگیری از هدر رفتن سالیانه چندین هکتار زمین ناشی از دفن پسماندها
  • ایجاد اشتغال و درآمدزائی
  • بازیافت پسماند های خشک با ارزش ، فروش آنها و کسب در آمد

از سوی دیگر با توجه به سیاستهای کلان وزارت کشاورزی مبنی بر جایگزینی کودهای بیولوژیک و کود کمپوست به جای کودهای شیمیایی، با هدف افزایش مواد آلی در اراضی کشاورزی و حاصلخیز نمودن اراضی، تولید کود کمپوست با کیفیت و براساس استانداردهای روز جهانی از دیگر برنامه های شرکت مدیریت پسماند می باشد که تولید کمپوست و بسته بندی در کیسه های مختلف باعث کاهش هزینه های حمل و نقل و همچنین استفاده راحت تر کشاورزان در سیستم های کود دهی به اراضی خواهد گردید.

کود کمپوست

با توجه با اینکه بیش از نیمی از پسماندهای شهری را مواد آلی و قابل تجزیه تشکیل می دهد تولید کمپوست بعنوان یک روش دفع زباله می تواند بسیار مفید باشد.

کمپوست از کلمه لاتین COMPOSITUS به معنای مخلوط و ترکیب گرفته شده و کمپوست سازی یک فرایند طبیعی ، هوازی ، مستمر و پویا است که بوسیله میکرو ارگانیسمهایی چون باکتریها ، قارچها و اکتینومیسها انجام می شود اساس فرایند کمپوست شامل پنج مرحله می باشد:

  1. آماده سازی مواد خام
  2. فرایند کمپوست
  3. رسیدن کمپوست
  4. سرند کردن
  5. انبار سازی و ذخیره

ابتدا حجم مشخصی از مواد آلی ، با هم به طرز مناسب مخلوط میشوند . هوا و آب به توده اضافه می شود تا میکرو ارگانیسمهای مخلوط همراه با مواد مغذی ، شروع به فعالیت کنند این مرحله فعالیت کمپوست حدود 1 ماه طول می کشد . در این مدت حرارت به اندازه کافی بالا می رود و پاتوژنها بیماریزا ، لاروهای آزاد و انگلها کشته می شوند . بعد از کامل شدن این مرحله ، کمپوست وارد رسیدن و بهبود یافتن می شود که دو ماه دیگر طول میکشد در این مرحله فعالیت میکروبی با آهنگ کندتر از مرحله اول ادامه می یابد . بعد از حدود 3 ماه کمپوست باید الک شود تا مواد غیر قابل کمپوست شدن مانند سنگ ، شیشه ، پلاستیک و … از کمپوست جدا شوند . غربال کردن باعث یکنواخت شدن اندازه ذرات ، بهبود حجم مواد و بالا رفتن کیفیت کمپوست می شود . سپس 3 ماه دیگر باید بگذرد تا کمپوست تثبیت شود . در زمان تثبیت ، کمپوست خاکستری تیره رنگ با بویی ملایم به نظر میرسد که میتواند برای استفاده ذخیره گردد یا برای فروش به بازار فرستاده شود . مدت زمانی که طول میکشد تا مواد خام تبدیل به کمپوست رسیده شوند 90 روز می باشد اما ار انجائیکه فرایند کمپوست ادامه می یابد تا مواد مقاومتر تجزیه شوند 90 روز دیگر برای تثبیت کامل مورد نیاز است.

دفن بهداشتی پسماندهای شهری

از آنجایی که تمامی فعالیتهای بشری به نوعی منجر به تولید پسماند می گردد شیوه های دفع پسماند ها می بایست به گونه ای انتخاب گردد که پاسخگوی رشد روز افزون تولید پسماند ها و آلودگیهای ناشی از آنها گردند پروژه ترانشه دفن بهداشتی پاسخگوی بخش قابل دفن پسماند های شهری می باشد در روش دفن بهداشتی پسماندها به گونه هایی دفن می گردند که هیچگونه خطری در رابطه با آلودگیهای آبهای زیر زمینی از طریق نفوذ شیرابه ها ، آلودگی خاک از طریق مجاورت با پسماند ها و آلودگی هوا از طریق فشار گازهای گلخانه ای که در طول فرآیند های بیولوژیکی حاصل می گردد را ایجاد نمی نماید بعلاوه در این روش بدلیل استفاده از پوشش روزانه و پوشش نهایی از ایجاد چشم اندازهای ناخوشایند و مناظر نازیبا جلوگیری بعمل می آورد.پسماند های جامد شهری در صورتیکه بصورت غیر بهداشتی و غیر اصولی دفع گردند مشکلات زیست محیطی و اجتماعی فراوانی را به همراه خواهد داشت که جبران آنها نیازمند صرف هزینه های بالا می باشد بعضا این مشکلات حتی با صرف هزینه های بالا نیز جبران نا پذیر می باشد از سوی دیگر در سیستم غیر بهداشتی دفن پسماند ها به دلیل عدم رعایت اصول فنی و مهندسی وجود فضای بسیار زیاد الزامی می باشد اما در روش دفن بهداشتی با صرف هزینه های اولیه احداث و نیز هزینه های راهبری پروژه ، از حداقل فضای ممکن به منظور دفن پسماند ها به روش بهداشتی و اصولی استفاده می‌شود.

فهرست